تخطَّ إلى المحتوى
الفهرس

قير: كلمه تركى است، كه معنى آن سرحد وثغر باشد، در راحة الصدور (ص 396) قير اسفهسلار يعنى محافظ سرحد مملكت آمده كه ظاهرا لقبى بود مثل قيرخان (حواشى راحة ص 510) در طبقات قيران مكرر آمده كه از همين ريشه باشد قير در تركى شرقى (قاموس پاوه دو گورتى) بمعنى بلندى ونحو آنست، وجزو القاب رسمى برخى امراى دوره سلجوقى بود مانند مياجق وغير او (يادداشتهاى قزوينى 6/ 182) قتلغ: در تركى قتلغ تكين بمعنى بنده مبارك است (كاشغرى 1/ 347) كه حركات آن ضمه اول وسكون ثانى وضمه لام است وقتلو يا قطلو مخفف قتلغ باشد بمعنى مبارك وبا بركت (يادداشتهاى قزوينى 6/ 138) كه گاهى مركب ووقتى مفرد در نام اشخاص مستعمل بود، مسعود سعد سلمان راست:

نه پند بودش از حال قتلغ بيرون ... نه عبرت افتاد او راز بى خرد بميان

در دوره سلجوقيان چندين نفر بدين نام شهرت داشتند (راحة الصدور 348/ 350 وغيره) در طبقات ناصرى باملاى قتلق هم آمده است.

قماج: در طبقات مكرر است (رك: فهرست) در راحة الصدور قماج امير حاجب وقماج امير اسفهسلار والى بلخ مذكور است. وعوفى در جوامع الحكايات ذكرى از قماج امير صاحب ديوان ملكشاه سلجوقى دارد (تعليقات چهار مقاله دكتور معين 212) در غياث اللغة قماچ بضم اول نوعى از نان است كه آنرا كماچ هم گويند وتركيست (ص 542) در سلجوقنامه نيز نامهاى قماج حاجب وقماج امير بنظر مىيند قباچه: به فتحه اول قباچه وقباچاى نوعى از كلاه براى دفع سرما (ديوان البسه طبع استانبول 202) در برهان قبا وجامه كوچك است (3/ 1517) پادشاه معروف افغانستان وسنده (607 - 625) ه- كه پرورنده وممدوح بسا شعراء وعلماء بود، فضلى ملتانى گفت:

ناصر دين خسرو دنيا قباچه شاه شرق ... - اى مه چتر تو بر گردون مينا آمده

(لباب الالباب 2/ 425) مرحوم دكتر داود پوته مى نويسد: كه در چچ نامه قباچة السلاطين آمده وقباچه در فارسى تصغير قباست، اما بنظرم مييد كه اين

ناصرى تاريخ ايران واسلام · الصفحة ٩٥٩

النص من نسخ المكتبة الشاملة. ترقيم الصفحات كما في الأصل الرقمي، وقد لا يوافق المطبوع في بعض الكتب.

ناصرى تاريخ ايران واسلامص ٩٥٩