تخطَّ إلى المحتوى
الفهرس

منسوب به جيهانى موزه كابل (ص 66 - 70) گويد: كه غرجستان را دو شهر است، يكى را نشين خوانند وديگر را شورمين خوانند، ودر بزرگى هر دو بيكديگر نزديك اند، از نشين برنج خيزد وميان نشين ودره مرو الرود يك منزل باشد از بالا، واز نشين تا شورمين يك منزل. چون نسخه اشكال العالم از حيث خط واملا قابل اعتماد نيست، بنابران ضبط آن نيز بنظر من قابل توجه نخواهد بود، اين شهر را برخى از مؤرخان ابشين نيز نوشته اند (ديده شود اراضى خلافت شرقى ص 416) كه صورتيست زافشين نسخه اصل. پس از بين املاهاى متفاوت (بشين- ابشين- افشين) را از صورت منقول ديگر آن كه نشين است بنون اول، ميتوان به حقيقت نزديكتر دانست.

مينورسكى مينويسد: كه اصطخرى عرج الشار را با دو قصبه آن بشين (مطابق جغرافياى ارمنى: ابشين) LAbzhin وشورمين نام ميبرد، كه از روى موقعيت جغرافى با فيروزكوه كنونى مطابقت دارند وشارها مطيع سامانيان بودند ودر (386 ه) اطاعت محمود را پذيرفتند، والعتبى مؤلف تاريخ يمينى براى گرفتن حلف آنها فرستاده شد، وى از شار ابو نصر محمد وفرزندش شاه محمد باحترام نام ميبرد، ودر 403 ه غرجستان ضميمه مملكت محمودى گرديد (رك: ص 327 ترجمه وشرح حدود العالم از مينورسكى طبع اكسفورد 1937 ع) مخفى نماند: كه در نسخه مطبوع مسالك الممالك اصطخرى (ليدن ص 271) در متن نشين وسورمين طبع گرديده ودر حاشيه از روى نسخ مقدسى وابن اثير وقزوينى اشكال مختلف كلمتين از قبيل (سير، افشين، شمن، بشين، اسين، بشير، ابشين، انستن، سين، وسورمين، شورمين) ضبط گرديده است، اصطخرى گويد: كه غرج الشار دو شهر دارد:

نشين وسورمين كه در بزرگى بهم نزديكند ودر ان جائى براى سلطان نيست.

وشار كه مملكت بدو منسوبست در قريه اى نشيند بر كوه بلكيان (بكنكان، بلكتان، بليكان) وهر دو شهر آبهاى روان دارند، واز نشين برنج خيزد، كه به بلاد ديگر برند، واز سورمين مويز زياد، وبين نشين ودزه مرورود يك مرحله است، واز نشين تا سورمين نيز يك مرحله است بطرف جنوب در كوه، وآب مرو از نشين مرو الرود آيد (الاصطخرى ص 272) دليل ديگر بر صحت املاى بشين اينست، كه در جغرافى موسى خورنى كه مترجم

ناصرى تاريخ ايران واسلام · الصفحة ٩٠١

النص من نسخ المكتبة الشاملة. ترقيم الصفحات كما في الأصل الرقمي، وقد لا يوافق المطبوع في بعض الكتب.

ناصرى تاريخ ايران واسلامص ٩٠١