بدانكه در تاريخ وجغرافياى افغانستان اين كلمه اهميتى داشته ونمى توان فراموش كرد: كه تاكنون هم نزديك باميان بقاياى شهر ضحاك موجود است، وبهمين اسم ناميده مى شود، وهمچنان در اسماى قبايل افغانى تاكنون عشيرتى بنام (سهاك) داريم، كه تعداد آنها تا هفت هزار خانه ميرسد، ودر علاقه خروار لوگر وزرمت وپغمان، وبيگتوت وتگاو ولغمان ودره هاى جنوب هندوكش وغيره متفرقند واز برادران عشاير اندر وتره كى شمرده مى شوند [1] به عقيده نگارنده تمام اين كلمات بهمان اصل سكها برميگردد، كه هيرودوت ذكر كرده، آنها مردمى بودند از عشاير آريائى كه باراضى سيستان آمدند، وتا درياى اندوس تصرف كردند، وبعد از آنكه آن سرزمين را مسكون ساختند، نامهاى قديم آن خطه در نگيانا وزرنگا متروك وبنام شان سگستان ناميده شد [2] كه سجستان جغرافيون عرب بلا شبهت معرب آنست، ودر نسخ قلمى كتب جغرافى عرب هر دو صورت آن ضبط است [3] از روايت طبرى چنين بر مىيد: كه مسكن ضحاك در قلعت زرنج سجستان بود، وهم از نگارش تاريخ سيستان پيداست كه ضحاك را با سيستان علاقه ايست كه نمى توان آنرا فراموش كرد.
پس آنچه در پته خزانه بحواله تاريخ سورى آمده كه ملوك غور از اولاد سهاك اند، با نوشته منهاج سراج در طبقات ناصرى كه جد اولين آنها را ضحاك گفته مطابقت كامل دارد جز اينكه سهاك املاى پنبتوى آن كلمه معرب است چون سهاك را با سكها وضحاك نزديكى است، واين همه از يك ريشه آريايى باستانى است، بنابران اگر حقايق را از لف اخبار افسانوى جدا كنيم، بايد بگوييم: كه سكها از قبايل معروف آريائى بود وباين نام البته اشخاص مشهور وقبايل وبلاد شهرت پيدا كردند كه بعد از ان به سبب بعد عهد ومرور دهور اين شخصيت ها، اسماء بهم آميخت، ودر نتيجه خلط تاريخى مسئله رنگ افسانوى را بخود گرفت كه نمى توان اكنون در بين ضحاك تازى وسهاك واژدها، وده آك واز دهاق وغيره فرق گذاشت.
[1] حيات افغانى ص 272
[2] جغرافياى تاريخى بار تولد ص 25 - 63 - 120
[3] ابن خرداد به ص 50