3 - در شرح حال پدر مؤلف خوانديد، كه مولانا سراج الدين پيش از جلوس سلطان بهاء الدين سام در (بلروان يا پروان) بحضورش رسيده بود، چون جلوس آن پادشاه به تخت سلطنت باميان (587 ه) است وبقول خودش مولانا هم درين اوقات بسن سه سالگى بود، بنابران بايد تولدش در حدود (584) واقع گشته باشد، كه با قول اول خلافى دارد.

راورتى وديگرانى كه راجع به زندگانى مولانا چيزى نوشته اند، رفتن پدر مولانا را به حضرت باميان (591 ه) نوشته اند، حال آنكه خود مؤلف رفتن پدر خود را در سن سه سالگى به باميان نمى نويسد، بلكه در آنوقت سلطان بهاء الدين سام به سلطنت نرسيده بود، وپدرش در باميان حكمدارى ميكرد، وپدر مؤلف در بلروان يا پروان مركز حكمرانى بهاء الدين بحضورش رسيد.

چون رفتن پدر مولانا كرت اول بحضور بهاء الدين به بلروان، وپيش از جلوس وى بود، بنابران بايد مقارن باشد با سنوات پيش از (587 ه) ودرين صورت اگر مولانا را درين اوقات طورى كه خودش گويد، سه ساله بدانيم، تاريخ تولدش با قول اول موافق نمىفتد، ونقض آن ثابت مييد.

4 - مولانا در سال (618 ه) به ولايت گزيو وتمران، براى انجام امور عروسى ونكاحش رفته بود وطورى كه گويد، يكى از بنات اكابر اقرباى خود در حباله خود مىورد، وآن اول حال جوانى او بود [1] بقرار اين تصريح مولانا كه در سال (618 ه) اوائل جوانى وى بود اگر تاريخ تولدش را همان (589 ه) بدانيم، درين وقت بايد (29) ساله باشد، حال آنكه حسب المعمول اوائل جوانى از سن 20 تا 25 شمرده مى شود، واگر رشد وبلوغ وى را از سن بيست بدانيم، بايد درين وقت ده سال ازين سن بر وى گذشته باشد، وعادتا نبايد اوائل جوانى شمرده شود!!! على اى حال: تاريخ تولد مؤلف بطور حتم ويقين، واثبات بلا منازع بما معلوم نيست، ونقاضت قول اول در اشارات ديگر مؤلف موجود است ولى با آن هم مى توان گفت، كه تولد مولانا بايد در حدود (589 ه) اتفاق افتاده باشد، والله اعلم، اما آنچه هدايت حسين در مقدمه انگليسى تاريخ شاهى (طبع كلكته 1939) سال تولد مولانا را (598 ه) نوشته